TOP CÁC BỆNH DA NGHỀ NGHIỆP ĐIỂN HÌNH

Bệnh da nghề nghiệp do tác động hay tiếp xúc với các tác nhân trong môi trường lao động. Đây là bệnh đã tồn tại từ rất lâu và xả ra ở nhiều môi trường làm việc khác nhau. Theo thống kê có hàng nghìn chất hóa học, chất độc hại khác nhau trong môi trường lao động. Chúng tác động lên da theo nhiều cơ chế khác nhau. Mức độ ảnh hưởng cũng khác nhau tùy theo thời điểm phát hiện.

Bệnh da nghề nghiệp là gì?

Bệnh da nghề nghiệp là những bệnh da do tác động hay tiếp xúc với các tác nhân trong môi trường lao động. Có hàng nghìn chất hóa học, chất tiếp xúc độc hại khác nhau trong các nghề nghiệp khác nhau. Có thể tác động lên da theo nhiều cơ chế khác nhau.

Bệnh da nghề nghiệp tồn tại từ lâu. Tuy nhiên, tác giả người Ý Bernardino Ramazzii (1633-1714). Ông là người đầu tiên mô tả các bệnh da liên quan đến các nghề nghiệp khác nhau.

Các nguyên nhân gây ra bệnh da nghề nghiệp

Về các yếu gây hại trên da được phân chia như sau:

  • Cơ học: cọ sát, áp lực, rung động, rối loạn vật lý.
  • Hóa học: yếu tố và thành phần hóa học (thuộc cơ quan, ngoại cơ quan và protein).
  • Vật lý: nóng, lạnh, tia bức xạ (tia cực tím UV và tia ion hóa).
  • Sinh học: tác nhân gây bệnh như virút, vi khuẩn, nấm và ký sinh trùng.

Các chất hay gây viêm da tiếp xúc:

  • Xà phòng, chất tẩy rửa
  • Công việc tiếp xúc nước, ẩm
  • Trang bị bảo hộ cá nhân
  • Cao su
  • Nickel
  • Sản phẩm hóa dầu
  • Dung môi và cồn
  • Dầu cắt và chất làm nguội
  • Epoxy và nhựa thông
  • Aldehyde
  • Keo không chứa epoxy và sơn
  • Chất khác

Một số bệnh da nghề nghiệp thường gặp

1. Viêm da tiếp xúc kích thích (Irritant contact dermatitis)

Khái niệm về bệnh viêm da tiếp xúc kích thích

Viêm da tiếp xúc kích thích là bệnh hay gặp nhất trong các bệnh da nghề nghiệp. Bệnh thường xảy ra ở các vùng da hở như bàn tay, cánh tay. Bệnh xảy ra ngay khi tiếp xúc với các loại hóa chất.

Biểu hiện của bệnh viêm da tiếp xúc kích thích

Bệnh có thể xảy ra từ từ sau nhiều lần tiếp xúc với hoá chất. Biểu hiện nhẹ có thể là đỏ da, cho đến biểu hiện rất nặng như bọng nước và loét. Người bệnh thường ngứa gãi, làm da bị tổn thương nặng hơn. Đỏ da bong vẩy và dẫn đến da bị khô nẻ.

Viêm da tiếp xúc kích thích (Irritant contact dermatitis)
 

Nguyên nhân gây bệnh viêm da tiếp xúc kích thích

  • Bệnh xảy ra có sự phối hợp của nhiều yếu tố như:
  • Các hoá chất kiềm và axit mạnh như sút, bồ tạt, hydrofluoric acid thường gây bệnh này.
  • Hoá chất gây bệnh, dạng hoá chất bốc hơi, thể rắn, dung dịch.
  • Người bệnh có băng bịt hay không
  • Ra mồ hôi, nhiễm sắc, khô da
  • Sự hoạt động của tuyến bã nhờn
  • Và các bệnh da hiện có.
  • Yếu tố môi trường(như nhiệt độ, độ ẩm, chà sát, áp lực lên da và da bị rách)
  • Tuổi của người lao động, giới, chủng tộc và gen di truyền.
  • Một yếu tố quan trọng là cơ địa dị ứng làm cho người lao động dễ bị thương tổn hơn.
  • Môi trường làm việc khép kín cũng gây nhiều bất lợi cho người lao động.

Một số chất gây viêm da kích ứng:

  • Gây loét: a xít, các chất kiềm, các muối (như arsenic trioxide, dichromates)…
  • Viêm nang lông, trứng cá: arsenic trioxide, dầu và các chất béo, than đá, nhựa đường…
  • Da bị thay đổi màu sắc làm tăng nhiễm sắc tố: các chất gây viêm da kích thích, than đá, nhựa đường. Và các kim loại nặng, tia cực tím, tia hồng ngoại, sóng ngắn, các chất ion hoá…
  • Mày đay: các hoá chất, mỹ phẩm, các sản phẩm từ động vật, thức ăn, cây cỏ, vải sợi và gỗ.
  • Các u hạt: chất keratin, silic, talc, sợi bông, vi khuẩn, nấm, ký sinh vật.

2. Viêm da tiếp xúc dị ứng (Allergic Contact Dermatitis).

Viêm da tiếp xúc dị ứng ít gặp hơn viêm da tiếp xúc kích thích. Thông thường, sau khi tiếp xúc với dị nguyên khoảng 24 đến 48h thì xuất hiện phản ứng dị ứng. Các phương pháp bảo vệ thường ít hiệu quả nên thông thường người lao động phải đổi nghề. Cần phải làm test áp để xác định dị nguyên là rất quan trọng. Điều đó giúp cho người lao động tránh tiếp xúc với dị nguyên.

Một số dị nguyên hay gặp:

  • Nickel sulfate có trong các đồ trang sức, hợp kim, đồ nha khoa…
    Đồ làm từ mỡ cừu: có trong các mỹ phẩm, thuốc bôi ngoài da…
  • Neomycin sulfat có trong các thuốc bôi kháng sinh da, kem sát trùng, thuốc nhỏ mắt và mũi.
  • Potassium dichromate chủ yếu có trong xi măng …
  • Hương liệu: có trong các chất vệ sinh, trang điểm,xà phòng, dầu gội đầu, các chất tẩy rửa…

Viêm da tiếp xúc dị ứng (Allergic Contact Dermatitis).

3. Trứng cá do môi trường, trứng cá do chlor ( Chloracne).

Trứng cá do môi trường

Những người làm trong môi trường tiếp xúc thường xuyên với than đá, dầu mỡ. Đối tượng này sẽ có nguy cơ cao bị bít tắc cơ học đơn vị nang lông tuyến bã. Dẫn đến hình thành trứng cá. Biểu hiện lâm sàng là các comedone, sẩn, mụn mủ ở vùng tiếp xúc với quần áo dính dầu mỡ. Thông thường là ở cánh tay, đùi, háng. Trứng cá do dầu mỡ cũng có thể làm nặng lên trứng cá thông thường trước đó ở mặt, cổ. Bội nhiễm vi khuẩn gây viêm nang lông là thường gặp.

Trứng cá do nghề nghiệp thường xảy ra với các nghệ sĩ phải trang điểm hàng ngày. Công nhân làm đồ ăn nhanh, nhân viên lao công ở bệnh viện, người làm răng. Và công nhân vệ sinh phải đeo khẩu trang hầu như cả ngày làm việc.

Trứng cá do môi trường, trứng cá do chlor ( Chloracne).

Trứng cá do chlor ( Chloracne)

Trứng cá do chlor (Chloracne): xảy ra đối với những người tiếp xúc với chlorinated naphthalene và biphenyls. Các chất này có trong các cáp điện và dầu thừa công nghiệp có chứa chlorinated biphenyls.

Biểu hiện bệnh rất điển hình:

  • Nhiều mụn nhân trứng cá đóng
  • Các nang màu vàng nhạt trên da vùng quanh dưới mắt (vùng má dưới mắt).
  • Và sau tai, sau đó xuất hiện ở ngực, lưng, các vùng da trên cơ thể mà không bị trứng cá
  • Các nang màu vàng rơm được coi là biểu hiện đặc trưng của chloracne.

Hậu quả mà bệnh để lại

  • Các mụn mủ và áp xe có thể xảy ra và khi khỏi để lại sẹo lõm.
  • Mắt cũng có thương tổn viêm kết mạc mắt và có dử mắt ở mi mắt.
  • Móng bị nhiễm sắc màu nâu.
  • Lông mọc nhiều (hypertrichosis), nhiễm sắc tố ở những vùng da bị tổn thương và da dễ bị trầy xước.
  • Xuất hiện bệnh porphyrin da muộn (porphyria cutanea tarda).

Diễn biến của bệnh

Các thương tổn da có thể xuất hiện 5 tuần sau khi tiếp xúc và bệnh sẽ nặng dần lên.Nhưng nếu không tiếp xúc với chlorine nữa thì các thương tổn sẽ mất đi trong khoảng 4-6 tháng. Nhưng đôi khi bệnh kéo dài hàng năm dù không còn tiếp xúc với chlorine nữa. Chloracne không chỉ gây thương tổn ở da đơn thuần mà còn có thể gây nhiễm độc toàn thân. Các phủ tạng như gan, thần kinh ngoại biên, bệnh porphyrin da muộn.

Điều trị thường không có hiệu quả, bệnh có thể thuyên giảm nếu không tiếp xúc với chất chlor nữa. Có thể bôi Vitamin A axit hoặc uống isotretinoin, các kháng sinh ít có tác dụng. Cách phòng ngừa chủ yếu:

  • Đóng cửa các nhà máy sản xuất
  • Mặc quần áo bảo hộ
  • Sử dụng mặt nạ phòng độc khi cần.

4. Các ung thư da do bệnh da nghề nghiệp

Các ung thư da không phải u hắc tố (nonmelanoma skin cancer). Mà chủ yếu là ung thư tế bào đáy (BCC) và ung thư tế bào vảy (SCC). Nhiều trường hợp được điều trị ung thư nhưng bác sĩ không coi là nguyên nhân do nghề nghiệp. Hoặc không quan tâm đến do vậy không báo cáo cho hệ thống y tế. Vùng da hở hay bị ung thư da là đầu, cổ. Ung thư bìu cũng hay gặp trong các ung thư do nghề nghiệp. Các ung thư khác là sarcoma mạch (angiosarcoma) gan ở những người hay tiếp xúc với polyvinyl chloride. Ung thư bàng quang ở những người tiếp xúc với thuốc nhuộm. Và ung thư phổi trên những người làm quặng amiăng.

Ung thư da không phải u hắc tố do nghề nghiệp chủ yếu do:

  • Tia tử ngoại (Ultraviolet Light)
  • Polycyclic Aromatic Hydrocarbon
  • Arsenic
  • Bức xạ ion hoá và chấn thương.

Cutaneous T cell Lymphoma (CTCL) do nghề nghiệp bao gồm:

  • U sùi dạng nấm (mycosis fungoides)
  • Hội chứng Sézary.

Ung thư lympho T helper ít gặp. Khởi đầu là các ban dạng eczema ngứa, khó phân biệt với viêm da tiếp xúc. Thường bị chẩn đoán nhầm là viêm da tiếp xúc, viêm da thần kinh, eczema dạng đồng tiền, vẩy nến. Tuy nhiên, thương tổn dần dần thâm nhiễm thành mảng và cuối cùng là giai đoạn u. Một nghiên cứu cho thấy các thợ cơ khí, người điều khiển máy, công nhân xây dựng. Và đúc sắt, thợ làm mũ, thợ điện có nguy cơ mắc bệnh cao hơn.

Các ung thư da do bệnh da nghề nghiệp

Cách phòng ngừa bệnh da nghề nghiệp cho người lao động

  • Phòng bệnh bao gồm kế hoạch phòng chung và bảo hộ lao động cho cả đơn vị sản xuất và phòng ngừa cá nhân.
  • Cần phải giáo dục sức khoẻ và tư vấn để người lao động biết được tác nhân gây bệnh và cách phòng bệnh.
  • Vệ sinh tắm rửa sau khi lao động (Skin cleansers).
  • Vệ sinh lau rửa không dùng nước (Waterless hand cleaners).
  • Bôi các kem bảo vệ (Barrier Cream-invisible gloves): kem giữ ẩm, kem bảo vệ, kem chống nắng
  • Đồ bảo hộ (Protective clothing) bao gồm quần áo, giày ủng, kính đeo, khẩu trang, mặt nạ, tạp dề, găng tay. Việc chọn đồ bảo hộ về chủng loại và chất liệu tuỳ thuộc vào nghề nghiệp và công việc của người lao động.​
  • Ngoài ra, doanh nghiệp cần phải tổ chức khám sức khỏe bệnh nghề nghiệp cho người lao động định kỳ. Cần phải lựa chọn đơn vị thăm khám có chuyên khoa khám chữa bệnh nghề nghiệp. Nhằm đảm bảo phát hiện đúng bệnh và đưa ra phác đồ điều trị kịp thời.

Trên đây là danh sách những bệnh da nghề nghiệp thường gặp phải trong các môi trường làm việc. Ngoài việc trang bị cho người lao động trang thiết bị bảo hộ chất lượng. Các doanh nghiệp cần phải cho người lao động khám định kì bệnh nghề nghiệp hàng năm. Không chỉ bệnh da nghề nghiệp mà còn nhiều bệnh nghề nghiệp khác.

🏥 TRUNG TÂM SỨC KHỎE Y TẾ DOANH NGHIỆP VẠN THÀNH
TẬN TÂM PHỤC VỤ, NHANH CHÓNG CHUẨN XÁC
☎️ Hotline tư vấn: 0911 203 186
☎️ Hotline CSKH: 0947228686
🌏 Địa chỉ:
✔️ Cơ sở 1: 306 Độc Lập, KP Quảng Phú, P.Phú Mỹ, Thị xã Phú Mỹ, T.Bà Rịa – Vũng Tàu.
✔️ Cơ sở 2: Quốc lộ ngã 3 Long Sơn, Ấp Láng Cát, Xã Tân Hải, Thị Xã Phú Mỹ, Tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu
🌐 Website: https://vanthanhhealthcare.vn/test-nhanh-covid/
🌎 Map: https://goo.gl/maps/S4BeZcjg1RjEsCQr6

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Share This